Schrijf je in voor de nieuwbrief

‘Ik ben echt helemaal fan geworden van de regionale journalistiek’

Nina Eshuis (25) volgt een traineeship bij het Leidsch en Haarlems Dagblad

Na haar master Journalistiek aan de Universiteit van Amsterdam, startte Nina Eshuis in september 2020 haar traineeship bij het Leidsch en Haarlems Dagblad. Met steun van het Fonds BJP kan ze daar nu via de Regeling Jong Talent na haar eerste jaar, nog een tweede jaar betaald aan de slag als onderzoeksjournalist-in-opleiding. Niet vaker dan twee of drie keer was ze in Haarlem en Leiden geweest voordat ze er kwam werken en alle hoekjes van de steden leerde kennen. We spraken Nina over haar ervaringen tijdens het eerste jaar van haar traineeship.   

Waarom heb je gesolliciteerd bij het Leidsch en Haarlems Dagblad?
Ik wist al een tijdje dat ik de onderzoeksjournalistiek in wilde en deed dat ook al freelance bij The Investigative Desk, een groep onderzoeksjournalisten. Ik was net klaar met mijn Master Journalistiek en had een stage gedaan bij de Volkskrant, maar ik had wel het gevoel dat ik nog veel meters moest maken in de journalistiek om een goede basis te creëren. Want zo’n redactie van vooral freelancejournalisten is iets anders dan een krantenredactie: je merkt dat je niet meekrijgt hoe dingen bij een krant werken. Dus ik wilde me daar verder in ontwikkelen. Toen zag ik de vacature van het Leidsch en Haarlems Dagblad en die trok me omdat het deels verslaggeving en deels onderzoek was. Die combinatie leek me perfect.  

“De onderzoeken die ik doe zijn lokaal, maar je ziet er allemaal dingen in terug die in heel Nederland gebeuren.”

En wat spreekt je nu het meeste aan? Verslaggeving, onderzoek, of nog steeds de combi?
Ik vind die combi heel leuk. Toen ik begon in Leiden heb ik eerst twee maanden verslaggeving gedaan, omdat ik nog niet eerder een lang project had. Ik merkte dat ik er daarna aan toe was om een paar dagen per week minder met de waan van de dag bezig te zijn.  

Wat vond je het leukste van je traineeship tot nu toe?
Het leukste vind ik eigenlijk dat je zo dicht op je lezers staat. Dat ze je mailen en bellen, brieven sturen en de redactie op komen lopen om hun krantje op te halen. Dat is toch fantastisch! Je zit midden in het gebied waar je over schrijft, dus je kunt overal met de fiets naartoe. Je leert een stad ook goed kennen.  

Ik ben nu met een collega een portret aan het maken van de Transvaalbuurt in Haarlem. Er zijn veel mensen uit Amsterdam komen wonen, jonge gezinnen, terwijl het echt een volksbuurt is. De huisprijzen zijn ook omhooggeschoten. Wij gaan onderzoeken wat er de afgelopen tien jaar is veranderd. Het wordt een portret van gentrificatie. We lopen veel in die buurt rond. Dat is zo mooi aan regiojournalistiek, het is vijf minuten van de redactie, dus we kunnen er gewoon elke dag aanbellen bij mensen. De onderzoeken die ik doe zijn lokaal, maar je ziet er allemaal dingen in terug die in heel Nederland gebeuren. 

En wat was je grootste uitdaging tijdens je traineeship?
Er was nog niet zo veel onderzoekservaring en hoewel ik zelf wel wat ervaring had, was het een uitdaging om de kar zelf te trekken en te bedenken welke begeleiding je nodig hebt. Als je in je eentje met een verhaal bezig bent, loop je het risico ergens veel te lang mee bezig zijn. Dan vraag je je soms af waar je nou eigenlijk naartoe ging met dat verhaal. Ik merkte dat ik een sparringpartner nodig had die met me mee kon denken.  

Wat heb je daarvan geleerd?
Dat samenwerken heel belangrijk is. Dat je onderzoeksjournalistiek eigenlijk niet alleen moet doen. Daarna ben ik ook meer gaan samenwerken. 

“Als ik nu naar een dataset kijk, denk ik: ohja, dit kunnen we ermee, dit is interessant, zo’n kaart kunnen we daarmee maken, of zo’n visualisatie.” 

Wat voor onderzoeken of langere projecten heb je zoal gedaan?
Het eerste langere project dat ik deed, heette de Wonitor. Aan de hand van cijfers maakten we stukken met interactieve kaarten van LocalFocus. We hebben bijvoorbeeld de meest voorkomende energielabels per buurt op de kaart gezet en een verhaal gemaakt over een club die de buurtbewoners helpt bij het verduurzamen van hun huizen. Dan heb je én een leuk verhaal én een kaart erbij van hoe het er precies voorstaat in Leiden met de isolatie van huizen. Of we hebben bijvoorbeeld bij makelaars cijfers opgevraagd over de vraagprijs en verkoopprijs van huizen in Leiden. Die data van 400 huizen hebben we op een grote kaart gezet. Dan zie je precies hoeveel er is overboden, of onderboden. Het eerste project ging dus over woningbouw, dat werd heel goed gelezen. Verhalen over wonen, winkelen en ondernemen doen het goed.   

Het tweede project ging dan ook over winkelen. We hebben bij de Haarlemmerstraat, de langste winkelstraat van Nederland, uitgezocht welke winkels er de afgelopen 25 jaar hebben gezeten. Daar hebben we een grote interactieve kaart van gemaakt. Zo kon je zien welke branches zijn afgenomen in de winkelstraat, waar leegstand is en dat er meer woonhuizen zijn gekomen. Naast dat cijferverhaal hebben we ook heel veel ondernemers gesproken over het beleid van de gemeente en hoe dat het straatbeeld heeft veranderd.  

En heb je nog verborgen talenten bij jezelf ontdekt tijdens dit traineeship?
Ik wist altijd wel dat ik het leuk vond om in Excel te werken, maar na die Wonitor en het winkelstraatproject – had ik zo veel in Excel gezeten dat ik er echt best goed in ben geworden. Als ik nu naar een dataset kijk, denk ik: ohja, dit kunnen we ermee, dit is interessant, zo’n kaart kunnen we daarmee maken, of zo’n visualisatie.  

En zijn er nog andere dingen die je hebt ervaren die belangrijk zijn om te weten voor aanstaande trainees?
Ik ben echt helemaal fan geworden van de regionale journalistiek. Ik merk dat de focus vaak ligt op landelijke media, want daar ligt toch wel het belangrijke nieuws waar je mee kunt scoren. Maar in de regio komt eigenlijk alles bij elkaar. Ik denk dat veel mensen echt onderschatten hoe belangrijk het is dat er journalisten bij gemeenteraden en commissievergaderingen zitten die kritisch kijken, die die gemeenten al heel lang volgen en de keuzes die daar worden gemaakt in perspectief kunnen plaatsen.  

Wat denk je dat de grootste meerwaarde is van je traineeship voor jou persoonlijk?
Het is zo’n luxe om op zo’n jonge leeftijd, zonder al te veel ervaring al bezig te kunnen zijn met onderzoeksjournalistiek. Dat je die ruimte mag nemen is echt fantastisch. Daar ga ik zeker veel profijt van hebben. Onderzoeksjournalistiek is ook iets wat je gewoon veel moet doen voordat je echt heel goed in bent. Het is iets waar je je meestal pas later in je carrière mee bezighoudt. Dat ik dat nu al kan opbouwen vind ik fantastisch.